در فوريه گذشته يك طراح مدار نوتبوك جديد Toshiba Satellite را كه ويندوز ويستا Home Basic بر روي آن نصب شده بود، خريداري نمود. اين كاربر كامپيوتر فوق را براي استفاده از موزيك خريداري كرده بود اما موزيك پخش شده رضايت او را جلب نكرد. همه چيز تحت سيستمعامل جديد به كندي اجرا ميشد. كنترلر Alesis Photon X25 MIDI ديگر كار نميكرد، نرمافزار DJ مورد علاقه او به طور صحيح كار نميكرد، وقتي سعي نمود از برنامه خارج شود ويستا به Safe Mode بوت كرد. هر گونه تغيير در سيستم پيغامهاي بيشمار Accept يا Cancel را از مشخصه User Account Control ويستا ظاهر ميساخت.

ویستا امن ترین، سریع ترین و قابل اطمینان ترین نسخه ویندوز در یک دهه خواهد بود. ویستا بازوی دفاعی ویندوز درمقابل خطرات آن لاین قرن ۲۱ که دست و پنجه نرم میکند است. شروع و خاتمه مقاومی دارد و از رم بسیار بالای نصب شده در کامپیوترهای جدید، برای سرعت بخشیدن به عملکرد نرمافزارها از طریق مدیریت حافظه Superfetch بهره میجوید. همچنین سیستم عامل، قول ویژگیهای جدید چون شناسایی صحبت در حد گسترده را داده است و اینترفیس آن با استفاده از سایه، رنگ و شفافیت سعی میکند اطلاعات بیشتری را دسته بندی و توسط آیکون ، پنجره ویا جعبه محاورهای کنترل مینماید. (بسیار مشابه Mac OS X، ما مطمئن هستیم این تشابه کاملا تصادفی اتفاق افتاده است).
ویستا ویندوزی امن
. اگر نسخه اول ویندوزبه اینترنت وصل شده است نصب کنید، کرم بلاستردر کمتر از یک دقیقه همه کامپیوتر را آلوده خواهد کرد و آن را از کار خواهد انداخت. مایکروسافت سعی کرد بطور جدی در زمینه امنیت در سرویس پک ۱ و ۲ ویندوز XP با فعال سازی فایروال ویندوز و ارتقاهای اتوماتیک به صورت پیش فرض، کار کند.
ویستا در حملههای مبتنی بر اینترنت به واسطه استفاده از ابزارهای ضد Spyware و ارتقای امنیت پیش فرض اینترنت اکسپلورر، بی مانند است. بخش جدید Spyware Protectionدر مرکز امنیتی ویندوز گزارش میکند که آیا دفاع کننده ویندوز (windows Defender)، که همان یوتیلیتی ضد Spyware ویستا میباشد (قبلا به عنوان Microsoft AntiSpyware شناخته شده بود)، اجرا میشود یا نه. بخش جدید امنیت عمومی رد یابی میکند که آیا تنظیمات امنیتی در IE به حداقل سطح نا امنی رسیدهاند و در را به روی همه حملههای مربوط به مرورگر باز میکنند یا نه. نسخه IE ویستا حتی به شما اجازه دیدن وب را تا زمانیکه امنیت ناحیهای اینترنت را به حد متوسط- بالا برگردانید نمیدهد. اینکار با تنظیماتی مشابه آنچه در سرویس پک ۲ XP برای تنظیمات حد متوسط صورت میگرفت، انجام میشود.
علیرغم این ارتقاها، ویستا در بستن یک شکاف امنیتی، حداقل برای کاربران کامپیوترهای متعارف کوتاهی کرده است. ویندوز مدت مدیدی است که به یک فایروال برای مسدود کردن ترافیکهای ورودی-خروجی غیر مجاز، به منظور جلوگیری از ورود ویروسها، spyware، کرمها و سایر malwareها با تحویل دادههای خصوصی به سرورها یا گسترششان در سایر کامپیوترها، نیاز دارد. شبیه آنچه در ویندوز XP است، فایروال ویستا در مسدود کردن کرم بلاستر و حملههای ورودی بی نظیر است. وقتی نرمافزاری را نصب میکنید که اتصالات ورودی را قبول میکند(مانند مرورگر یا پیامرسانان فوری (messenger)) فایروال از شما برای قبول یا مسدود کردن اتصال سوال میکند. اما اشتباه نکنید این سوال در امنیت اتصالات خروجی پرسیده نمیشود.
فایروال ویستا میتواند کنترل کند که آیا برنامهها انحصارا اتصالات خارجی را آغاز میکنند یا نه، اما این ویژگی مشکلی را رفع نمیکند و خیلی مهم نیست. (مایکروسافت ادعا میکند که تنها بخش IT به چنین تنظیماتی نیاز دارد). با دقیق شدن در Local security Policy Setting در Administrative tools کنترل پانل، من توانستم ترافیک خروجی را مسدود کنم و استثناهایی را برای برنامههای خاص ایجاد کنم. اما این تنظیمات برای اغلب مردم ناشناخته و مشکل است. حال که فایروال ویستا این را جا انداخته است، به سادگی با نصب یک فایروال دو جهته مجانی ازدیگر شرکتها چون ZoneAlarm از ZoneLabs که همان چیزی است که ما به کاربران ویندوز XP امروزه توصیه میکنیم، این مشکل بر طرف خواهد شد.
امکانات ویستا
در سال 2003 که اولین خبرها از ساخت یک ویندوز جدید از طرف مایکروسافت به گوش رسید ویندوز ویستا، با نام لانگهورن معرفی شد. از آن زمان تاکنون ویندوز ویستا تغییرات بسیاری را به خود دیده است که مهمترین آنها حذف شدن فرمت سیستمی جدید "WinFS" که قرار بود در آن استفاده شود، است. "WinFS" یک فرمت سیستمی جدید است که نمونه های قدیمی تر آن یعنی "FAT32" ، "FAT16" و "NTFS" به ترتیب در ویندوزهای 95/98، NT/2000/2003 و XP استفاده می شوند.
همچنین شرکت مایکروسافت تصمیم گرفت معماری و ساختار سرویسهای وب خود را با استفاده از ابزار جدیدی به نام "Indigo" در ویندوز ویستا پایه گذاری کند و نهایتاً آنکه موتور گرافیکی این سیستم عامل قرار است "Avalon" باشد.
در کنار این موارد ذکر شده، ویندوز ویستا شامل، بهینه سازی و افزایش کارکرد قسمتهای امنیتی، ساختار جدید جستجو، قابلیتهای بسیار زیاد جهت نصب بر روی کامپیوترهای قابل حمل و نظارت دقیق خانواده ها بر رفتار فرزندانشان در شبکه می شود.
به لطف استفاده از "Avalon" تغییرات گرافیکی زیادی را نیز در ویندوز ویستا شاهد خواهیم بود که گستره آنها از پنجره های نیمه شفاف گرفته تا آیکونهایی که اطلاعات فایل خود را به کاربر نشان می دهند، خواهد بود.
از دیدگاه تجاری، مایکروسافت اعلام کرده است ویندوز ویستا محیطی مناسب را برای انجام عملیات تجاری فراهم می آورد بخصوص هنگامی که با ویندوزهای دیگر تماس برقرار نماید.
مایکروسافت قصد دارد در ویندوز جدید ویستا، نرم افزارها و برنامه هایی مانند ضد-کدهای جاسوسی، مرورگر صفحات وب اینترنت اکسپلورر نسخه 7.0 به همراه Windows Media Player 11 و یک تقویم جدید که می تواند کاری را که Outlook Express در ویندوز XP انجام می دهد بر عهده گیرد را قرار دهد.همچنین است توانایی های دیگری مانند، پشتیبانی از پهنای IPv6، پشتیبانی از کامپیوترهای قابل حمل برخوردار از صفحه نمایش ذخیره (auxiliary display)، برنامه نویسی مجدد قسمت (synchronisation)، سیستم رمز گذاری جدید، بهینه ساز خودکار هارد درایو، فرایند Boot شدن امن که باعث می شود بجز افراد مجاز دیگران به اطلاعات سیستم دسترسی پیدا نکنند و دهها برنامه دیگر که شاید در مورد آنها تاکنون نشنیده باشید.
تغییرات در ویستا
از مهمترین تغییرات در ویستا میتوان به برخورداری آن از ویژگی گرافیكی جدید به نام آولون Avalon و همچنین ارتقا مرورگر اینترنت اكسپلورر به نسخه ۷ اشاره كرد.آولون با كد پیشین بخشی از ویندوز است كه اكنون با نام جدید خود خط مشی ارائه ویندوز Windows Presentation Foundation شناسایی شده و شامل نحوه نمایش، دستیابی به كدهای برنامه نویسی و چگونگی ارتباط استفاده كننده با ویندوز در تشكیل و به وجود آوردن فایلهای تصویری، ویدیویی و متون نگارشی گوناگون میشود. آولون همچنین به برنامه نویسان كمك میكند تا رابطه دیجیتالی تجاری بین صاحبان كسب و كار با مشتری را طراحی كنند. آولون با به كارگیری تكنولوژی DirectX از حداكثر توانایی سخت افزارهای گرافیكی كامپیوترها مانند كارت ویدیو استفاده خواهد كرد.در اولین نگاه شكل و تصویر آیكونها در دسك تاپ ویندوز ویستا به وضوح دیده میشوند، بزرگ و كوچك كردن اندازه آیكونها در كنترل استفاده كننده است و تمام فایلهای بایگانی شده مانند فایلهای فتوشاپ به صورت شكل و تصویری از فایل دیده میشوند.از تغییرات عمده ویندوز ویستا سیستم جستجوی سریع آن است و مانند موتور جستجوی ام اس ان با نام MSN Desktop Search به چشم میآید. جستجوی سریع Quick Search در تمام برنامهها قابل استفاده است و پنجره كوچك جستجو را همیشه در كنار نوار آدرس میتوان یافت. جستجوی سریع در پائین دكمه استارت هم دیده میشود و در صورتی كه نام نرمافزاری در آن تایپ شود بلافاصله موتور جستجو فایل اجرایی برنامه را در لیست یافتههای خود قرار میدهد.بخش ویندوز اكسپلورر كه مانند My Computer فایلها و فولدرهای موجود در سیستم را نشان می داد اكنون علاوه بر نشان دادن فولدرهای زرد رنگ نوع دیگری فولدر را هم در خود جای داده است. این فولدر جدید كه به صورت مجازی تشكیل میشود میتواند بدون توجه به محل اصلی بایگانی فایلها آنها را با دسته بندی دیگری مانند عكس و نوشته، تاریخ و نویسنده موقتاً در یك فولدر مجازی قرار دهد.به تعداد استفاده كنندگان از یك شبكه داخلی گروه جدیدی هم اضافه شدهاند. در سیستمهای عامل قبلی در هنگام شروع ویندوز هر استفاده كننده میتوانست با تایپ اسم رمز خود به كار با كامپیوتر بپردازد. گروه میهمان هم میتوانستند با یك رمز مشترك از شبكه استفاده كنند و مدیر شبكه Administrator هم نظارت و كنترل كامل بر تمام كامپیوترهای واقع در مدار شبكه را داشت. گروه جدید در ویندوز ویستا استفاده كننده محدود Limited Account نام دارند. آنها مجاز به اضافه كردن پرینتر هستند، اما نمیتوانند نرمافزار جدید نصب كنند. انجام هر گونه تغییری در ساختمان و تنظیم نمایشگر اینترنت فقط با موافقت مدیر شبكه انجام میشود.تغییر دیگر در سیستم فایر وال است. ویندوز اكس پی تنها میتوانست ترافیك و كدهای ورودی را كنترل كند، ویندوز ویستا علاوه بر ترافیك كدهای ورودی قادر است كدهای خروجی را نیز تحت نظر گرفته و با نظارت بر انتقال اطلاعات محیطی امن و ایمن در نمایشگر اكسپلورر به وجود آورد. از دیگر موارد امنیتی ویندوز ویستا همكاری با مرورگر اینترنت اكسپلورر در شناسایی سایتهای مظنون به جاسوسی با سیستم آنتی فیشینگ (دزدی اطلاعات شخصی مانند شماره كارتهای اعتباری و اسامی رمز) است.ویندوز ویستا بسیار سریعتر از نسخههای دیگر عمل كرده و در حدود ۵۰ درصد بر سرعت آن افزوده شده است. ابزار دیگری كه در ویندوز ویستا مشاهده میشود امكان عیب یابی در هنگام ایست ناگهانی سیستم و یافتن دلایل سبب توقف كامپیوتر و شناسایی منشاء ایراد در شبكه است. همچنین ویندوز ویستا در صورتی كه هارد دیسك كامپیوتر را در مرحلهی از كار افتادگی تشخیص دهد به كاربر هشدار خواهد داد تا به كپی فایلهای حساس اقدام كند. مایكروسافت پیش بینی میكند صاحبان ویندوز ویستا با در دست داشتن چنین ابزاری در حدود ۵۲ درصد در هزینههای نگهداری سیستم صرفه جویی كنند.از جمله بخشهای تغییر یافته دیگر Control Panel ویندوز ویستا است كه در آن مرتب كردن تصاویر و فایل های ویدیویی دچار دگرگونی شده و بر خلاف نسخههای پیشین ویندوز حالا استفاده كننده میتواند كنترل بیشتری به پخش فایلهای صوتی ویدیویی و تصویری خود داشته باشد و به دسته بندی موضوعی آنها بپردازد.مرورگر جدید اینترنت هم به همراه ویندوز ویستا تحت نام اكسپلورر ۷ عرضه خواهد شد و چون نسخه جدید مرورگر با ویندوز اكس پی سازگار است كمی پس از انتشار نسخه آزمایشی ویندوز ویستا نمایشگر اینترنت اكسپلورر ۷ نیز در اختیار مردم قرار خواهد گرفت. مایكروسافت تاكنون جزئیات چندانی از اكسپلورر ۷ در اختیار عموم قرار نداده است اما گفته میشود اكسپلورر دارای كارایی جدیدی مانند باز كردن چندین سایت اینترنت در یك پنجره كه Tabbing خوانده میشود است. مشاهده چندین وبسایت در یك پنجره مدتهاست در مرورگر فایر فاكس قرار دارد. تاریخ عرضه عمومی اكسپلورر ۷ از طرف مایكروسافت اواخر سال جاری مسیحی اعلام شده است.
نکته ها در ویستا
- ليست برنامههاي سازگار با ويستا را كه مرتبا به روزرساني ميشود در Find.Pcworld.com/56793 كنترل كنيد.
- درضمن مايكروسافت يك ديتابيس قابل جستجو از سختافزارهاي سازگار را در find.pcworld.com56794 عرضه كرده است. (اين سايت تنها با Internet Explorer 6 و نسخههاي بالاتر كار ميكند)
- درايو ويستا را از 30 توليد كننده از Radarsync دانلود كنيد. www.radarsync.com/Vista
- براي ليست برنامههاي سازگار با ويستا از طرف كاربران بهfind.pcworld.com/56795 IExbeta Wiki رجوع كنيد.
- بلاگ find.pcworld.com/56796How To Geek نكات آسان استفاده از ويستا را فراهم ميسازد.
براي به دست آوردن اطلاعات درباره مشكلات IE7 به find.pcworld.com/56797 رجوع كنيد.
منابع:
http://pcworldiran.com/articles/index.html
http://winbeta.net/comments.php?shownews=1116&highlight=%D9%88%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7